Cược Container Là Gì? Cách Tránh Bị Trừ Tiền Cược Khi Nhập Hàng FCL

Trong quá trình nhập khẩu hàng hóa bằng đường biển, doanh nghiệp thường nghe đến các khoản phí như cước biển, local charge, phí lệnh giao hàng, phí nâng hạ, phí lưu container, lưu bãi và một khoản rất quen thuộc khác là cược cont.
Với những doanh nghiệp mới nhập khẩu lần đầu, cược cont dễ bị hiểu nhầm là một loại phí bắt buộc phải mất luôn. Nhưng thực tế, đây thường là khoản tiền ký quỹ hoặc đặt cọc để bảo đảm doanh nghiệp trả container rỗng đúng thời hạn, đúng địa điểm và trong tình trạng phù hợp sau khi lấy hàng ra khỏi cảng.
Nếu không hiểu rõ cược cont là gì, khi nào cần cược, cược bao nhiêu, thủ tục hoàn cược ra sao và những trường hợp nào bị trừ tiền cược, doanh nghiệp rất dễ bị động về dòng tiền.
Một lô hàng tưởng đã tính đủ chi phí nhưng khi lấy container lại phát sinh thêm khoản cược lớn, ảnh hưởng đến kế hoạch thanh toán và điều phối hàng về kho.
Vì vậy, cược container không chỉ là một bước thủ tục khi lấy hàng. Đây là khoản cần được theo dõi từ lúc nhận lệnh giao hàng cho đến khi container rỗng được trả đúng depot và khoản cược được xử lý hoàn lại.

I. Cược cont là gì?
Cược cont là khoản tiền doanh nghiệp hoặc đơn vị nhận hàng đặt cọc cho hãng tàu, đại lý hãng tàu hoặc đơn vị phát hành lệnh để mượn container đưa hàng về kho rút hàng.
Khoản cược này nhằm bảo đảm container được trả lại đúng thời gian, đúng nơi quy định và không bị hư hỏng, mất mát hoặc phát sinh vi phạm trong quá trình sử dụng.
Nói dễ hiểu, container là tài sản của hãng tàu hoặc đơn vị sở hữu container.
Khi doanh nghiệp lấy hàng nguyên container ra khỏi cảng và kéo về kho để rút hàng, doanh nghiệp đang tạm thời sử dụng container đó. Vì vậy, hãng tàu có thể yêu cầu cược container như một biện pháp bảo đảm.
Sau khi doanh nghiệp rút hàng xong, trả container rỗng đúng depot hoặc địa điểm chỉ định, không phát sinh hư hỏng và hoàn tất các điều kiện liên quan, khoản cược cont sẽ được hoàn lại theo quy trình của từng hãng tàu hoặc đại lý.

II. Tóm tắt nhanh về cược container

Bảng trên giúp doanh nghiệp hình dung nhanh bản chất của cược container. Tuy nhiên, chính sách cược, mức cược và thời gian hoàn cược có thể khác nhau tùy hãng tàu, đại lý, loại container, mặt hàng và từng thời điểm.
Doanh nghiệp không nên lấy mức cược của lô trước để mặc định cho lô sau, vì mỗi hãng tàu, loại container, mặt hàng và thời điểm có thể áp dụng chính sách khác nhau.

III. Khi nào doanh nghiệp phải cược container?
Doanh nghiệp thường gặp cược cont khi nhập khẩu hàng nguyên container và cần kéo container về kho riêng để rút hàng.
Trường hợp này, container rời khỏi khu vực cảng hoặc bãi do hãng tàu kiểm soát, nên hãng tàu cần khoản bảo đảm để tránh rủi ro container bị giữ quá hạn, hư hỏng hoặc không trả về đúng nơi.
Với hàng lẻ LCL, doanh nghiệp thường nhận hàng tại kho CFS sau khi hàng đã được tách khỏi container chung, nên không phải lúc nào cũng phát sinh cược cont như hàng nguyên container.
Tuy nhiên, việc có cược container hay không còn phụ thuộc vào hãng tàu, loại container, tuyến hàng, lịch sử giao dịch, chính sách đại lý, tình trạng hồ sơ và phương án lấy hàng.
Có hãng yêu cầu cược bằng tiền mặt hoặc chuyển khoản. Có trường hợp đơn vị logistics có quan hệ làm hàng thường xuyên có thể hỗ trợ xử lý theo quy trình riêng, giúp doanh nghiệp đỡ phải trực tiếp thao tác với hãng tàu.

IV. Vì sao hãng tàu yêu cầu cược cont?
Hãng tàu yêu cầu cược container vì container là tài sản có giá trị và cần được quay vòng liên tục trong hệ thống vận tải.
Nếu container bị giữ quá lâu tại kho người nhận, bị trả sai nơi, bị hư hỏng, mất phụ kiện hoặc không được vệ sinh đúng yêu cầu, hãng tàu có thể bị ảnh hưởng đến kế hoạch khai thác container cho các chuyến hàng tiếp theo.
Cược cont giúp hãng tàu có cơ sở ràng buộc trách nhiệm với người nhận hàng.
Nếu doanh nghiệp trả container đúng hạn, đúng nơi và tình trạng container không có vấn đề, khoản cược sẽ được hoàn lại.
Nếu phát sinh lỗi, hãng tàu có thể trừ một phần hoặc toàn bộ khoản cược để bù cho chi phí liên quan.
Vì vậy, doanh nghiệp không nên xem cược cont là một khoản phí vô lý, mà nên xem đây là khoản bảo đảm trong quá trình mượn container.
Điều quan trọng là phải kiểm soát tốt thời gian trả rỗng, tình trạng container và hồ sơ hoàn cược để không bị mất tiền oan.

V. Chi phí cược cont là bao nhiêu?
Chi phí cược cont không có một mức cố định cho mọi lô hàng.
Số tiền cược phụ thuộc vào hãng tàu, loại container, kích thước container, tuyến vận chuyển, mặt hàng, chính sách từng thời điểm và yêu cầu của đại lý.
Thông thường, container 20 feet và 40 feet có mức cược khác nhau.
Container lạnh, container đặc biệt, container open top, flat rack hoặc container dùng cho hàng có rủi ro cao có thể có mức cược cao hơn container khô thông thường.
Một số hãng tàu cũng có chính sách cược khác nhau giữa hàng nhập khẩu thông thường, hàng nguy hiểm, hàng cần vệ sinh đặc biệt hoặc hàng có khả năng làm bẩn container.
Doanh nghiệp cần lưu ý rằng cược cont không giống phí local charge.
Local charge là nhóm phí dịch vụ tại cảng hoặc hãng tàu thường phải trả để lấy lệnh, xử lý chứng từ và làm hàng.
Cược cont là khoản đặt cọc có thể được hoàn lại nếu doanh nghiệp thực hiện đúng nghĩa vụ trả container.
Khi lập kế hoạch chi phí nhập khẩu, doanh nghiệp nên hỏi rõ từ đầu: lô hàng có cần cược cont không, cược bao nhiêu, thời gian hoàn cược dự kiến là bao lâu, cần hồ sơ gì để hoàn cược và trường hợp nào có thể bị trừ tiền.

VI. Cược cont có được hoàn lại không?
Cược cont thường được hoàn lại sau khi doanh nghiệp đã trả container rỗng đúng quy định và không phát sinh chi phí phải khấu trừ.
Tuy nhiên, thời gian hoàn cược có thể khác nhau tùy hãng tàu, đại lý và quy trình xử lý hồ sơ.
Để được hoàn cược, doanh nghiệp thường cần có chứng từ chứng minh container đã được trả rỗng, phiếu hạ rỗng, biên bản tình trạng container nếu có, thông tin tài khoản nhận hoàn tiền, giấy giới thiệu hoặc các giấy tờ theo yêu cầu của hãng tàu.
Nếu container bị hư hỏng, trả trễ, trả sai depot, thiếu phụ kiện, bẩn, có mùi, dính hóa chất, móp méo hoặc phát sinh phí DEM/DET, hãng tàu có thể giữ lại một phần tiền cược để đối trừ.
Đây là lý do doanh nghiệp cần kiểm tra kỹ container trước khi kéo về kho và theo dõi sát thời hạn trả rỗng.

VII. Thủ tục cược container thường diễn ra như thế nào?
Thủ tục cược container có thể khác nhau tùy hãng tàu, đại lý và phương án lấy hàng. Nhưng về cơ bản, doanh nghiệp có thể hình dung theo các bước sau:

Trước khi cược cont, doanh nghiệp cần có thông tin lô hàng, vận đơn, hãng tàu, số container, loại container, cảng đến, tình trạng hàng, thời gian miễn lưu container và địa điểm trả rỗng.
Thông tin này thường được kiểm tra trong thông báo hàng đến, lệnh giao hàng, vận đơn và hướng dẫn từ hãng tàu hoặc forwarder.
Nếu chưa rõ thời hạn miễn lưu container hoặc địa điểm trả rỗng, doanh nghiệp nên hỏi lại ngay để tránh phát sinh sau khi kéo hàng.
Sau khi có thông tin cần thiết, doanh nghiệp thực hiện nộp tiền cược theo hướng dẫn. Tùy hãng tàu, khoản cược có thể được nộp bằng chuyển khoản, tiền mặt hoặc theo hình thức bảo lãnh, tùy chính sách và quan hệ giao dịch.
Doanh nghiệp cần lưu lại chứng từ nộp tiền, phiếu thu, giấy xác nhận cược hoặc thông tin giao dịch. Đây là căn cứ quan trọng khi làm thủ tục hoàn cược sau này.
Sau khi hoàn tất lệnh giao hàng, cược container và các bước liên quan tại cảng, đơn vị vận tải sẽ kéo container về kho hoặc địa điểm rút hàng của doanh nghiệp.
Tại thời điểm nhận container, cần kiểm tra tình trạng bên ngoài container, số container, số seal, tình trạng vỏ cont, cửa cont, móp méo, thủng, rách, mùi lạ hoặc dấu hiệu bất thường.
Nếu thấy vấn đề, cần ghi nhận hình ảnh, biên bản hoặc thông báo ngay cho các bên liên quan.
Sau khi container về kho, doanh nghiệp cần tổ chức rút hàng nhanh và trả rỗng đúng thời gian miễn lưu container.
Nếu kho chưa sẵn sàng, nhân sự bốc dỡ thiếu, hàng cần kiểm đếm lâu hoặc xe phải chờ quá lâu, nguy cơ trả cont trễ sẽ tăng.
Doanh nghiệp nên tính trước thời gian vận chuyển từ cảng về kho, thời gian rút hàng, thời gian quay đầu xe và thời gian hạ rỗng tại depot.
Không nên đợi đến sát hạn mới trả cont vì có thể gặp kẹt xe, depot quá tải, thiếu lịch hạ hoặc phát sinh sự cố vận tải.
Sau khi trả container rỗng, doanh nghiệp hoặc đơn vị logistics cần lấy chứng từ hạ rỗng và nộp hồ sơ hoàn cược theo yêu cầu.
Hồ sơ thường gồm chứng từ cược, phiếu hạ rỗng, thông tin tài khoản, giấy giới thiệu hoặc các tài liệu liên quan.
Nếu không có phát sinh hư hỏng, trả trễ hoặc chi phí cần đối trừ, khoản cược sẽ được hoàn lại sau thời gian xử lý của hãng tàu hoặc đại lý.

VIII. Checklist trước khi kéo container về kho
Trước khi kéo container về kho để rút hàng, doanh nghiệp nên kiểm tra nhanh các nội dung sau:
• Đã biết hạn free time và hạn trả rỗng chưa?
• Đã biết depot hoặc địa điểm trả rỗng chưa?
• Đã biết mức cược cont và điều kiện hoàn cược chưa?
• Đã lưu chứng từ cược, phiếu thu hoặc xác nhận chuyển khoản chưa?
• Kho có sẵn người, thiết bị và mặt bằng để rút hàng chưa?
• Xe có đủ thời gian quay đầu để trả rỗng đúng hạn không?
• Container có hư hỏng, móp méo, thủng, rách, mùi lạ hoặc bất thường trước khi kéo không?
• Đã chụp hình tình trạng container trước khi kéo chưa?
• Hàng có khả năng làm bẩn container, chảy nước, dính dầu, dính hóa chất hoặc tạo mùi không?
• Đã có phương án vệ sinh hoặc lót sàn nếu hàng có rủi ro làm bẩn container chưa?
• Người phụ trách đã theo dõi mốc thời gian trả rỗng và hồ sơ hoàn cược chưa?
Checklist này giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro bị trừ tiền cược vì các lỗi nhỏ nhưng dễ xảy ra trong quá trình kéo hàng, rút hàng và trả rỗng.

IX. Những trường hợp doanh nghiệp có thể bị trừ tiền cược cont
Doanh nghiệp có thể bị trừ một phần hoặc toàn bộ tiền cược nếu phát sinh lỗi trong quá trình sử dụng container.
Trường hợp phổ biến nhất là trả container rỗng quá hạn. Nếu doanh nghiệp trả container rỗng sau thời hạn miễn lưu container, hãng tàu có thể tính phí detention hoặc các khoản liên quan. Khoản phí này có thể được đối trừ vào tiền cược.
Một trường hợp khác là container bị hư hỏng trong quá trình sử dụng. Nếu container bị móp, thủng, cong vênh, hỏng cửa, hỏng sàn, mất phụ kiện hoặc phát sinh hư hại sau khi được kéo về kho, doanh nghiệp có thể bị trừ tiền sửa chữa.
Container bị bẩn hoặc có mùi cũng có thể khiến doanh nghiệp bị trừ tiền cược. Một số loại hàng có thể làm bẩn container, để lại mùi, bụi, dầu, hóa chất, chất lỏng hoặc vết bám khó vệ sinh. Khi trả rỗng, depot hoặc hãng tàu có thể yêu cầu vệ sinh và trừ chi phí từ tiền cược.
Ngoài ra, doanh nghiệp có thể bị trừ tiền nếu trả rỗng sai depot hoặc sai địa điểm quy định. Hãng tàu thường chỉ định địa điểm trả container rỗng. Nếu doanh nghiệp trả sai nơi hoặc tự ý đổi địa điểm mà chưa được chấp thuận, có thể phát sinh chi phí điều chuyển hoặc không được hoàn cược đúng quy trình.
Cũng có trường hợp doanh nghiệp không mất tiền vì lỗi container, nhưng bị chậm hoàn cược do thiếu chứng từ. Ví dụ: thiếu phiếu hạ rỗng, mất phiếu thu, sai thông tin tài khoản hoặc thiếu giấy tờ theo yêu cầu. Khi đó, việc hoàn cược có thể bị kéo dài và ảnh hưởng đến dòng tiền.

X. Cược cont khác gì với phí DEM/DET?
Cược cont và DEM/DET là hai khái niệm khác nhau nhưng thường liên quan với nhau.
Cược cont là khoản tiền đặt cọc để bảo đảm doanh nghiệp trả container đúng quy định. Khoản này có thể được hoàn lại.
DEM/DET là các khoản phí phát sinh khi container hoặc hàng lưu lại quá thời gian miễn phí theo quy định của hãng tàu, cảng hoặc bãi.
Nếu doanh nghiệp giữ container quá hạn, trả rỗng trễ hoặc để hàng tại cảng quá lâu, DEM/DET có thể phát sinh.
Trong nhiều trường hợp, nếu phát sinh DEM/DET, hãng tàu có thể đối trừ vào tiền cược cont.
Vì vậy, dù cược cont có thể hoàn lại, doanh nghiệp vẫn có thể mất một phần tiền nếu không kiểm soát tốt thời gian lấy hàng và trả rỗng.
XI. Những hiểu nhầm thường gặp về cược cont
Nhiều doanh nghiệp mới nhập khẩu lần đầu dễ hiểu sai về cược cont, dẫn đến bị động khi làm hàng hoặc lập kế hoạch tài chính.
Hiểu nhầm đầu tiên là cược cont là phí mất luôn. Thực tế, đây thường là khoản đặt cọc có thể được hoàn lại nếu container được trả đúng hạn, đúng nơi và không phát sinh hư hỏng hoặc chi phí cần đối trừ.
Hiểu nhầm thứ hai là cược cont giống DEM/DET. Thực tế, hai khoản này khác nhau. Cược cont là tiền đặt cọc, còn DEM/DET là phí phát sinh khi vượt thời gian miễn phí hoặc giữ container quá hạn.
Hiểu nhầm thứ ba là trả rỗng đúng hạn thì chắc chắn được hoàn tiền ngay. Thực tế, doanh nghiệp vẫn cần hoàn tất hồ sơ theo yêu cầu của hãng tàu hoặc đại lý. Thời gian hoàn cược còn tùy quy trình xử lý.
Hiểu nhầm thứ tư là hàng LCL cũng luôn phải cược cont như hàng FCL. Thực tế, với hàng lẻ LCL, doanh nghiệp thường nhận hàng tại kho CFS sau khi hàng đã được tách khỏi container chung, nên không phải lúc nào cũng phát sinh cược container như hàng nguyên container.
Hiểu nhầm cuối cùng là chỉ cần trả cont là xong. Thực tế, doanh nghiệp cần theo dõi đến khi có phiếu hạ rỗng, hoàn tất hồ sơ và nhận lại tiền cược nếu không có khoản bị trừ.
XII. Làm sao để tránh mất tiền cược container?
Muốn tránh mất tiền cược cont, doanh nghiệp cần quản lý chặt từ lúc nhận thông báo hàng đến cho đến khi container rỗng được hạ tại depot.
Trước hết, cần kiểm tra thời gian miễn lưu container, miễn lưu bãi và hạn trả rỗng. Đây là mốc thời gian rất quan trọng. Nếu doanh nghiệp không biết rõ ngày cuối được miễn phí, rất dễ trả chậm và phát sinh phí.
Tiếp theo, cần chuẩn bị hồ sơ hải quan sớm để tránh hàng đã về nhưng chưa thông quan. Nếu tờ khai bị vướng, hàng chưa lấy được ra khỏi cảng, thời gian miễn lưu vẫn tiếp tục trôi.
Khi kéo container về kho, cần bảo đảm kho có đủ người, thiết bị và mặt bằng để rút hàng nhanh.
Nếu kho chưa sẵn sàng, xe phải chờ lâu, việc trả rỗng sẽ bị chậm.
Ngoài ra, cần kiểm tra container trước và sau khi rút hàng.
Nếu phát hiện container có dấu hiệu hư hỏng từ trước, nên chụp hình, ghi nhận và thông báo ngay.
Nếu hàng có khả năng làm bẩn container, cần có phương án lót sàn, che chắn hoặc vệ sinh trước khi trả rỗng.
Cuối cùng, sau khi hạ rỗng, cần nộp hồ sơ hoàn cược sớm và lưu đủ chứng từ.
Nhiều doanh nghiệp không mất tiền vì lỗi container, nhưng bị chậm hoàn cược do thiếu giấy tờ hoặc không theo dõi hồ sơ.
XIII. Doanh nghiệp nên tính cược cont vào chi phí nhập khẩu như thế nào?
Về bản chất, cược cont là khoản đặt cọc có thể hoàn lại, nên không nên xem như chi phí mất hẳn nếu doanh nghiệp trả container đúng quy định.
Tuy nhiên, vì khoản này vẫn ảnh hưởng đến dòng tiền trong một khoảng thời gian, doanh nghiệp cần tính trước khi lập kế hoạch tài chính cho lô hàng.
Nếu nhập nhiều container cùng lúc, tổng tiền cược có thể khá lớn. Doanh nghiệp cần chuẩn bị dòng tiền để không bị động khi lấy hàng.
Đồng thời, cần theo dõi khoản hoàn cược sau khi trả rỗng để tránh bỏ sót hoặc chậm thu hồi.
Với doanh nghiệp nhập khẩu thường xuyên, nên có bảng theo dõi riêng cho từng container gồm số cont, hãng tàu, ngày lấy hàng, hạn trả rỗng, ngày trả rỗng thực tế, số tiền cược, tình trạng hoàn cược và các khoản bị trừ nếu có.

XIV. Smartlog Long Phú hỗ trợ doanh nghiệp xử lý cược cont như thế nào?
Với Smartlog Long Phú, cược cont không phải là một khoản xử lý riêng lẻ sau khi hàng về.
Đây là một phần trong toàn bộ quy trình nhập khẩu, từ kiểm chứng từ, lấy lệnh giao hàng, khai hải quan, điều phối xe, kéo hàng, rút hàng, trả rỗng đến theo dõi hoàn cược.
Smartlog Long Phú có thể đồng hành cùng doanh nghiệp theo từng giai đoạn.
Trước khi lấy hàng, Smartlog Long Phú có thể hỗ trợ kiểm tra thông tin lô hàng, D/O, hãng tàu, số container, thời hạn free time, mức cược, điều kiện cược và depot trả rỗng.
Khi kéo container, Smartlog Long Phú có thể phối hợp điều phối xe, theo dõi quá trình kéo hàng về kho, lưu ý kiểm tra tình trạng container và hỗ trợ doanh nghiệp kiểm soát thời gian rút hàng.
Khi trả rỗng, Smartlog Long Phú có thể hỗ trợ theo dõi hạn trả container, phối hợp trả rỗng đúng depot, đúng thời gian và lấy phiếu hạ rỗng theo quy trình.
Sau khi trả rỗng, Smartlog Long Phú có thể hỗ trợ hồ sơ hoàn cược, theo dõi khoản hoàn và lưu lại thông tin để đối chiếu khi có phát sinh.
Với các doanh nghiệp nhập hàng nguyên container tại Cát Lái, Cái Mép, ICD hoặc các cảng/kho bãi khác, việc có một đầu mối logistics theo sát giúp hạn chế tình trạng trả rỗng trễ, thiếu chứng từ hoàn cược hoặc phát sinh chi phí không đáng có.
Điều doanh nghiệp cần không chỉ là lấy hàng ra khỏi cảng, mà là kiểm soát cả vòng đời container cho đến khi cược được hoàn lại.

XV. Kết luận
Cược cont là khoản tiền đặt cọc để bảo đảm doanh nghiệp trả container rỗng đúng thời gian, đúng địa điểm và đúng tình trạng sau khi lấy hàng nhập khẩu.
Khoản này thường có thể được hoàn lại nếu không phát sinh lỗi hoặc chi phí đối trừ.
Dù không phải là chi phí mất hẳn trong mọi trường hợp, cược container vẫn ảnh hưởng đến dòng tiền và có thể trở thành khoản mất tiền oan nếu doanh nghiệp trả rỗng trễ, làm hư container, trả sai depot, để container bẩn hoặc thiếu hồ sơ hoàn cược.
Để xử lý cược cont hiệu quả, doanh nghiệp cần kiểm tra chính sách của hãng tàu, nắm rõ hạn trả rỗng, chuẩn bị kho rút hàng, kiểm tra tình trạng container, lưu chứng từ đầy đủ và theo dõi hoàn cược đến khi nhận lại tiền.
Trong nhập khẩu đường biển, một container không chỉ kết thúc khi hàng được đưa về kho.
Quy trình chỉ thật sự hoàn tất khi container rỗng được trả đúng quy định và khoản cược được xử lý rõ ràng.